Phố Tạ Hiện

Tạ Hiện - hồn phố cổ

Dài trên hai trăm mét, phố Tạ Hiện thực tế do mấy đoạn phố cũ gộp lại thành một phố dài, thời thuộc Pháp còn có tên là phố Géraud.

Phố Tạ Hiện – phố cổ Hà Nội (ảnh: Trần Hương)

Rạp hát Quảng Lạc ở quãng giữa ngõ về phía bên phải; từ rạp hát đến hết ngõ, tức là ngã tư phố Galet (ngày nay là phố Lương Ngọc Quyến) có độ trên mươi gian nhà đều là nhà nhỏ hẹp, một tầng, cũ kỹ, chật chội. Những nhà bên dưới rạp Quảng Lạc đều mở cửa hàng ăn uống giải khát phục vụ khách xem hát hoặc đi chơi đêm. Chủ nhà hàng hầu hết là Hoa Kiều, họ bán bia, nước chanh chè ẩm, cháo, phở, vằn thắn. Cửa hàng chật chội, lò bếp nấu nướng ở ngay cạnh cửa ra vào.

Đối diện rạp Quảng Lạc là một ngã ba, một ngõ hẻm nữa, gọi là ngõ Sầm Công. Dọc hai bên ngõ Sầm Công có khoảng trên chục số nhà (từ số 12 đến số 18 và từ số 5 đến số 25) nhà nào cũng nhỏ bé chật hẹp, còn thì là tường của các nhà bên phố chính hoặc cửa sau của mấy kho hàng lớn.

Đoạn dưới phố từ ngã tư Lương Ngọc Quyến đến Hàng Bạc, thuộc đất thôn cũ Hài Tượng, là lòng cũ một hồ rộng đã bị lấp và một thời gian dài nơi đây hãy còn là một bãi cỏ hoang. Quãng này có vài ba ngôi nhà làm từ lâu nhỏ bé một tầng, mấy ngôi nhà hai tầng đã cũ xây từ những năm 1920, còn những ngôi nhà cao rộng là làm sau đó nhiều năm. Cuối phố bên dãy số lẻ là khoảng tường dài mặt bên của rạp hát Chuông Vàng.

Ngõ Hài Tượng dài một trăm sáu mươi mét, chỗ trước kia là một xóm nhỏ ở cạnh một cái hồ nông, sau được lấp đi. Lối đi từ phố Tạ Hiện vào trong ngõ bắt đầu hai bên là hai ngôi nhà một tầng nhỏ cũ (số 22 và 24) chứng tỏ bên trong là một xóm cũ mới cải tạo lại, vì đi sâu không kể liên tiếp một bên là ba bốn cổng sau khá to rộng của mấy ngôi nhà lớn bên Hàng Bạc. Đình Hài Tượng, có cổng bên (số 16) còn cổng trước quay ra phố Tạ Hiện.

Đình Hài Tượng nằm tại 16 ngõ Hài Tượng, vốn là ngôi đình do nhân dân ba làng Trúc Lâm, Văn Lâm, Phong Lâm (tên Nôm là làng Chắm Trên, làng Chắm Giữa, làng Chắm Dưới) lập nên để thờ các vị tổ nghề thuộc da: Tiến sĩ Nguyễn Thời Trung và ba người bạn là Phạm Thuần Chính, Phạm Đức Chính và Nguyễn Sỹ Bân.

Hiện nay, phố Tạ Hiện vẫn còn hàng chục ngôi nhà liền khối có cùng kiểu kiến trúc, món lạc rang húng lìu gia truyền, cửa hàng của “vua quạt cổ” Hà Thành... là những nét đặc trưng thú vị của phố cổ Tạ Hiện.

Tạ Hiện - Phố "Tây"

Bên cạnh nét đẹp cổ kính, trầm mặc của con phố cổ, sinh hoạt diễn ra trên dãy phố này cũng có nhiều điểm độc đáo, tạo nên sức hút mạnh mẽ đối với khách du lịch trong và ngoài nước. Vì thế, mà nơi đây được coi như phố Tây trong lòng phố cổ.

Cool beer ở phố Tạ Hiện (ảnh: Trần Hương)

Trên phố có nhiều cửa hàng bán bia tươi mà dân “Tây balô” thường gọi là “cool beer” (bia lạnh, hay trà đá có ga - theo cách gọi của du khách nước ngoài). Họ như bị mê hoặc bởi các quán “cool beer”. Họ hoàn toàn có thể thoải mái tụ tập ăn uống tại đây cùng bạn bè đến sáng.

Phố nhỏ, quán nhỏ chen chúc những vị khách ngoại quốc uống “cool beer”, vừa uống vừa ngắm phố phường Hà Nội. Có lẽ vì thế mà “cool beer Tạ Hiện” mang đến luồng sinh khí mới, tạo ra nét văn hóa mới ở phố Tây. Con phố vẫn thế, vẫn mang trong mình cái hồn đậm chất thơ, vẫn níu giữ vẻ đẹp của phố cổ, được thổi hồn của cuộc sống hiện tại để tạo nên một con phố đa chiều hấp dẫn du khách khi đến với mảnh đất Hà thành.